Een .nl-domeinnaam claimen of verdedigen: de SIDN en WIPO procedure
.nl domeinnaam geschil juridisch en praktisch bekeken: Een .nl-domeinnaam kan een belangrijke commerciële waarde vertegenwoordigen. Conflicten ontstaan onder meer wanneer een domeinnaam overeenstemt met een merk, handelsnaam, geografische aanduiding, geregistreerde persoonsnaam of bepaalde namen van Nederlandse overheidsorganen, verenigingen of stichtingen. Ook cybersquatting – het registreren van een domeinnaam om te profiteren van de rechten of reputatie van een derde – blijft voorkomen.
Wie meent aanspraak te kunnen maken op een .nl-domeinnaam, hoeft niet noodzakelijk onmiddellijk naar de Nederlandse rechter te stappen. De Geschillenregeling voor .nl-domeinnamen biedt een gespecialiseerde en hoofdzakelijk schriftelijke procedure om de overdracht van een domeinnaam te verkrijgen. Ook een domeinnaamhouder tegen wie een dergelijke claim wordt ingesteld, kan binnen deze procedure verweer voeren.
De procedure wordt administratief behandeld door het WIPO Arbitration and Mediation Center. SIDN, de beheerder van het .nl-domein, bevriest de domeinnaam tijdens de procedure en verzorgt de eventuele uitvoering van de beslissing. SIDN beslist zelf niet over de inhoud van het geschil.
Dit artikel bespreekt:
- hoe een eiser een .nl-domeinnaam kan opeisen;
- hoe een domeinnaamhouder zich tegen een claim kan verdedigen;
- hoe de procedure bij WIPO en SIDN verloopt;
- welke rol mediation speelt;
- hoeveel een procedure over een .nl-domeinnaam kost; en
- hoe de beslissing tot overdracht wordt uitgevoerd.
Wanneer kunt u een .nl domeinnaam claimen?
Een eiser moet volgens de Geschillenregeling voor .nl-domeinnamen drie voorwaarden aantonen. Deze voorwaarden zijn cumulatief: zij moeten dus alle drie vervuld zijn.
-
De .nl domeinnaam is identiek aan of stemt verwarringwekkend overeen met een beschermde naam
De .nl-domeinnaam moet identiek zijn aan of zodanig overeenstemmen dat verwarring kan ontstaan met:
- een naar Nederlands recht beschermd merk, handelsnaam of geografische aanduiding;
- een persoonsnaam die in een Nederlandse gemeentelijke basisadministratie is geregistreerd;
- de naam van een Nederlandse publiekrechtelijke rechtspersoon; of
- de naam waaronder een in Nederland gevestigde vereniging of stichting duurzaam aan het maatschappelijk verkeer deelneemt.
De eiser moet rechthebbende zijn op de ingeroepen naam of het ingeroepen recht.
Niet iedere gelijkenis volstaat automatisch. Bij de beoordeling wordt onder meer gekeken naar de herkenbaarheid van de beschermde naam in de domeinnaam. De mogelijke toevoeging van beschrijvende woorden, een koppelteken of andere termen neemt de verwarring niet noodzakelijk weg.
-
De domeinnaamhouder heeft geen recht op of legitiem belang bij de .nl domeinnaam
De eiser moet daarnaast aannemelijk maken dat de huidige domeinnaamhouder geen eigen recht op of geen legitiem belang bij de .nl domeinnaam heeft.
Een domeinnaamhouder kan een recht of legitiem belang onder meer aantonen wanneer:
- hij de .nl domeinnaam, voordat hij van het geschil op de hoogte raakte, te goeder trouw gebruikte voor het aanbieden van producten of diensten;
- hij vóór het geschil aantoonbare voorbereidingen had getroffen voor dergelijk gebruik;
- hij als persoon, onderneming of organisatie algemeen bekendstaat onder de .nl domeinnaam; of
- hij de .nl domeinnaam voor legitieme niet-commerciële doeleinden gebruikt, zonder internetgebruikers uit winstoogmerk te misleiden of de rechten of reputatie van de eiser aan te tasten.
Of een legitiem belang bestaat, hangt sterk af van de concrete omstandigheden. Het louter registreren van een .nl domeinnaam schept op zichzelf geen legitiem belang.
-
De .nl domeinnaam is te kwader trouw geregistreerd of wordt te kwader trouw gebruikt
Ten slotte moet de eiser aantonen dat de .nl domeinnaam te kwader trouw is geregistreerd of te kwader trouw wordt gebruikt.
Dit is een belangrijk verschil met de Uniform Domain Name Dispute Resolution Policy of UDRP, die op veel generieke domeinnaamextensies zoals .com van toepassing is. Onder de UDRP moet in beginsel zowel registratie als gebruik te kwader trouw worden bewezen. Voor een .nl-domeinnaam volstaat bewijs van registratie of gebruik te kwader trouw (dit is overigens ook zo bij geschillen rond Belgische .be domeinnamen).
Wanneer is sprake van kwade trouw bij een .nl-domeinnaam?
De Geschillenregeling noemt enkele niet-limitatieve voorbeelden van omstandigheden die op kwade trouw kunnen wijzen.
Registratie van de .nl domeinnaam met het oog op verkoop
Kwade trouw kan bestaan wanneer de domeinnaam hoofdzakelijk is geregistreerd of verkregen om hem voor een bedrag hoger dan de registratiekosten te verkopen, verhuren of anderszins over te dragen aan de eiser of een concurrent van de eiser.
Het enkele feit dat een domeinnaam te koop wordt aangeboden, bewijst echter geen kwade trouw. Ook het tijdstip van registratie en de kennis die de domeinnaamhouder van de eiser had, kunnen relevant zijn.
Blokkeren van de rechthebbende
Ook registratie van de .nl domeinnaam met de bedoeling de eiser te verhinderen de betrokken naam zelf als domeinnaam te gebruiken, kan bewijs van kwade trouw opleveren.
Verstoren van de activiteiten van de eiser
Kwade trouw kan eveneens aanwezig zijn wanneer de .nl domeinnaam hoofdzakelijk werd geregistreerd om de activiteiten van de eiser te verstoren. Dit kan bijvoorbeeld aan de orde zijn bij conflicten tussen concurrenten of voormalige zakenpartners.
Internetgebruikers misleiden voor commercieel voordeel
Een ander voorbeeld van kwade trouw is het gebruik van de .nl domeinnaam om internetgebruikers voor commercieel voordeel naar een website of andere online locatie te leiden door verwarring te creëren met het merk, de handelsnaam of een andere beschermde naam van de eiser. De verwarring kan onder meer betrekking hebben op de oorsprong van de website, een commerciële band met de eiser, goedkeuring door de eiser, of de herkomst van de aangeboden producten of diensten.
Andere omstandigheden kunnen ook kwade trouw aantonen. Denk bijvoorbeeld aan phishing, imitatie van de website van de eiser, het gebruik van misleidende e-mailadressen, een patroon van vergelijkbare domeinnaamregistraties of het verstrekken van onjuiste contactgegevens.
Hoe kunt u zich tegen een claim op een .nl-domeinnaam verdedigen?
Een domeinnaamhouder kan zich verdedigen tegen een domeinnaam-claim door een van de drie vereiste voorwaarden te weerleggen.
Mogelijke verweren zijn bijvoorbeeld:
- de .nl domeinnaam stemt niet verwarringwekkend overeen met de ingeroepen naam;
- de eiser heeft geen rechten op de ingeroepen naam;
- de domeinnaamhouder heeft zelf oudere of zelfstandige rechten;
- de .nl domeinnaam bestaat uit een beschrijvende of algemeen gebruikte term;
- de domeinnaamhouder gebruikte de .nl domeinnaam al te goeder trouw vóór de start van het geschil;
- de domeinnaamhouder staat zelf algemeen bekend onder de .nl domeinnaam;
- de website betreft een legitiem niet-commercieel initiatief;
- de .nl domeinnaam werd geregistreerd zonder kennis van de eiser of diens rechten en zonder deze te ‘targeten’; of
- het gebruik van de .nl domeinnaam is niet te kwader trouw.
Het is belangrijk dit verweer met bewijsstukken te onderbouwen. Mogelijke bewijsstukken zijn onder meer handelsregistergegevens, facturen, ontwerpen van een website (met datum), correspondentie, advertenties, contracten, merkregistraties en historische schermafbeeldingen.
Wat kan de eiser via de .nl geschillenregeling verkrijgen?
Binnen de SIDN-geschillenregeling kan de eiser enkel vorderen dat hij in plaats van de verweerder houder van de .nl domeinnaam wordt.
De geschillenbeslechter kan dus geen schadevergoeding toekennen, geen verbod opleggen en geen vergoeding van advocatenkosten bevelen. Wie dergelijke maatregelen wil verkrijgen, moet in beginsel een procedure voor de bevoegde rechter overwegen.
Hoe start u een procedure over een .nl-domeinnaam?
De eiser moet een eis opstellen volgens het voorgeschreven modelformulier van SIDN en WIPO. De eis en de bijlagen worden per e-mail ingediend bij het WIPO Arbitration and Mediation Center, overeenkomstig de indieningsrichtlijnen van WIPO.
De eis moet onder meer bevatten:
- de gegevens van de eiser en zijn eventuele vertegenwoordiger;
- de betwiste .nl-domeinnaam;
- de gegevens die over de domeinnaamhouder bekend zijn;
- de beschermde naam of rechten waarop de eiser zich beroept;
- een uiteenzetting waarom aan elk van de drie voorwaarden is voldaan; en
- de relevante bewijsstukken.
WIPO bevestigt de ontvangst en controleert binnen drie kalenderdagen of de eis aan de formele vereisten voldoet. Wanneer de eis gebreken bevat, krijgt de eiser vijf kalenderdagen om deze te herstellen.
Zodra de eis formeel in orde is, stuurt WIPO deze aan de domeinnaamhouder. Op dat moment vangt de procedure officieel aan.
Zodra SIDN door WIPO op de hoogte is gebracht van de ontvangen eis, wordt de status van de domeinnaam bevroren. De bevriezing voorkomt dat de domeinnaam tijdens het geschil wordt overgedragen aan een derde. Zij betekent niet dat de website of de aan de domeinnaam gekoppelde e-maildiensten offline worden gehaald.
Hoeveel tijd heeft de domeinnaamhouder om te reageren?
Het verweerschrift moet uiterlijk twintig kalenderdagen na de officiële aanvangsdatum van de procedure door WIPO zijn ontvangen.
De verweerder moet het voorgeschreven model gebruiken en het verweerschrift met de bijlagen per e-mail indienen. De eiser moet in kopie worden geplaatst.
Wordt geen tijdig verweerschrift ingediend, dan wint de eiser niet automatisch. De geschillenbeslechter beoordeelt de zaak dan op basis van de eis. De vordering wordt dan in principe toegewezen, tenzij dat de geschillenbeslechter toch onrechtmatig of ongegrond voorkomt. Het uitblijven van een verweerschrift maakt het voor de domeinnaamhouder sowieso aanzienlijk moeilijker om de domeinnaam te behouden.
Is mediation verplicht bij een .nl domeinnaam geschil?
Wanneer de domeinnaamhouder tijdig een verweerschrift indient, volgt eerst een kosteloze bemiddeling of mediation onder begeleiding van SIDN. De mediation begint in beginsel binnen vijf kalenderdagen nadat WIPO het verweerschrift aan SIDN heeft doorgestuurd.
De mediation duurt maximaal dertig kalenderdagen, tenzij SIDN eerder vaststelt dat geen minnelijke oplossing mogelijk is. Met instemming van beide partijen kan deze termijn tweemaal met maximaal dertig kalenderdagen worden verlengd.
Tijdens de mediation onderzoekt een mediator van SIDN of partijen een regeling kunnen bereiken. Bij een succesvolle mediation beëindigt WIPO de procedure. Als geen schikking wordt bereikt, kan de procedure worden voortgezet voor de geschillenbeslechter aangesteld door WIPO.
Hoe verloopt de beslissing door de geschillenbeslechter benoemd door WIPO?
Na een mislukte mediation – of na het uitblijven van een verweerschrift – moet de eiser de procedurekosten binnen tien kalenderdagen aan WIPO betalen.
Na ontvangst van de betaling benoemt WIPO binnen vijf kalenderdagen een onafhankelijke en onpartijdige geschillenbeslechter.
De procedure verloopt in principe volledig schriftelijk. Er vindt alleen een mondelinge behandeling plaats wanneer de geschillenbeslechter dit voor de beoordeling noodzakelijk vindt. Dit is uiterst uitzonderlijk.
Partijen kunnen niet onbeperkt uit eigen beweging aanvullende stukken indienen. De geschillenbeslechter beslist of aanvullende stukken worden toegelaten en kan partijen zelf verzoeken aanvullende informatie of bewijs te bezorgen.
Behoudens uitzonderlijke omstandigheden stuurt de geschillenbeslechter zijn schriftelijke beslissing binnen veertien kalenderdagen na sluiting van de schriftelijke procedure aan WIPO. WIPO deelt de beslissing vervolgens binnen drie kalenderdagen mee aan de partijen en SIDN.
In welke taal verloopt een .nl-domeinnaamprocedure?
Wanneer zowel de eiser als de verweerder in Nederland woont of gevestigd is, verloopt de procedure in beginsel in het Nederlands.
Wanneer minstens één partij niet in Nederland woont of gevestigd is, is Engels in beginsel de procestaal. In bijzondere omstandigheden kan WIPO of de geschillenbeslechter daarvan afwijken. Zo kan Nederlands worden toegestaan wanneer beide partijen die taal kennelijk beheersen.
Van documenten in een andere taal kan een volledige of gedeeltelijke vertaling worden verlangd.
Wat kost een WIPO-procedure over een .nl-domeinnaam?
Volgens de actuele kostentabel voor .nl-domeinnaamgeschillen bedragen de forfaitaire kosten:
- Voor een geschil over 1 tot 5 domeinnamen: 1.500 euro
- Voor een geschil over 6 tot 10 domeinnamen: 2.000 euro.
De kosten van een advocaat of andere adviseur komen boven op deze bedragen.
Voor een procedure over meer dan tien domeinnamen moet vooraf contact worden opgenomen met WIPO. Wanneer een zaak bijzondere werkzaamheden vereist, kunnen aanvullende kosten worden gevraagd.
De kosteloze mediation vindt plaats vóór de betaling van deze procedurekosten. De forfaitaire kosten zijn pas verschuldigd wanneer geen verweerschrift wordt ingediend of wanneer de mediation niet tot een oplossing leidt en de eiser de procedure voor een geschillenbeslechter wil voortzetten.
De regeling kent geen kostenveroordeling. Ook wanneer de eiser de zaak wint, kan hij de WIPO-kosten en zijn advocatenkosten dus niet via deze procedure op de verweerder verhalen.
Wat gebeurt er wanneer de eiser de zaak wint?
Wanneer de geschillenbeslechter beslist dat de domeinnaamhouder moet worden gewijzigd, wacht SIDN tien werkdagen nadat WIPO haar van de beslissing op de hoogte heeft gebracht.
Binnen die termijn kan de verweerder SIDN bewijs bezorgen dat hij voor een Nederlandse rechter een procedure tegen de eiser heeft gestart over het houderschap van de domeinnaam. In dat geval voert SIDN de overdracht voorlopig niet uit. De .nl domeinnaam blijft dan bevroren totdat vaststaat dat het gerechtelijke geschil is opgelost.
Wordt geen gerechtelijke procedure gestart, dan moet de eiser via een registrar een aanvraag tot wijziging van de domeinnaamhouder bij SIDN indienen. De eiser moet daarnaast voldoen aan de algemene voorwaarden die voor houders van .nl-domeinnamen gelden.
Door de wijziging wordt de eiser de nieuwe domeinnaamhouder.
Kan men daarnaast nog naar de rechter?
Ja. Deelname aan de SIDN-geschillenregeling verhindert de eiser of de verweerder niet om het geschil aan een bevoegde Nederlandse rechter voor te leggen.
Een gerechtelijke procedure kan aangewezen zijn wanneer een partij niet alleen overdracht van de domeinnaam verlangt, maar bijvoorbeeld ook een verbod op ander gebruik van de betrokken naam, een schadevergoeding, staking van merkinbreuk of vergoeding van de proceskosten.
Juridische bijstand bij een .nl-domeinnaamgeschil
Een domeinnaamgeschil vereist meer dan het aantonen van een gelijkenis tussen twee namen. De eiser en de domeinnaamhouder moeten de toepasselijke criteria zorgvuldig behandelen en hun standpunten met relevante bewijsstukken onderbouwen.
Een advocaat met ervaring in domeinnaamgeschillen kan onder meer:
- de slaagkansen van een claim of verweer beoordelen;
- onderzoeken welke merk-, handelsnaam- of andere rechten kunnen worden ingeroepen;
- een sommatiebrief of voorstel tot minnelijke regeling opstellen;
- de eis of het verweerschrift voorbereiden;
- bewijs van kwade trouw of een legitiem belang verzamelen en structureren; en
- bijstand verlenen tijdens de mediation en de procedure bij WIPO.
Veelgestelde vragen rond .nl domeinnaam procedures (faq)
Kan ik via de SIDN-procedure een schadevergoeding eisen?
Nee. De eiser kan alleen vorderen dat hij in plaats van de verweerder houder van de .nl-domeinnaam wordt. Voor een schadevergoeding, verbod of proceskostenvergoeding is een aparte gerechtelijke procedure nodig.
Hoelang duurt een procedure over een .nl-domeinnaam?
De domeinnaamhouder krijgt twintig kalenderdagen om een verweerschrift in te dienen. Als tijdig verweer wordt gevoerd, volgt eerst een mediation-periode van maximaal dertig kalenderdagen, die met instemming van beide partijen kan worden verlengd. Wanneer vervolgens een geschillenbeslechter wordt benoemd, wordt de beslissing in beginsel binnen veertien kalenderdagen na sluiting van de schriftelijke procedure aan WIPO toegestuurd. In de praktijk moet doorgaans rekening worden gehouden met een totale duur van enkele maanden.
Is een merkregistratie noodzakelijk om een .nl-domeinnaam te claimen?
Nee. Een eis kan ook worden gebaseerd op onder meer een naar Nederlands recht beschermde handelsnaam of geografische aanduiding en, onder bepaalde voorwaarden, een persoonsnaam of de naam van een Nederlandse publiekrechtelijke rechtspersoon, vereniging of stichting.
Dit artikel werd bijgewerkt op 1 september 2026 en is gebaseerd op de Geschillenregeling voor .nl-domeinnamen, versie 1 september 2024. Het bevat algemene informatie en vormt geen juridisch advies voor een concrete zaak.
Auteur: Bart Van Besien
Advocaat Domeinnamen
Lees ook hier voor algemene informatie ivm domeinnaam geschillen (UDRP; voor .com enz).
Meer informatie over geschillen rond .eu domeinnamen.
Meer informatie over geschillen rond Belgische .be domeinnamen.
Read more on domain name disputes: how to claim a domain name?
Recente reacties